PL | EN

„Egzystencjalny” i wielki słownik łaciny

Egzystencjalny – to słowo roku 2019 według Dictionary.com, które sygnalizuje obawy ludzkości o skutki zmian klimatu, przemoc z użyciem broni, masowe strzelaniny i zagrożenie dla demokracji na świecie. „Oddaje poczucie walki o przetrwanie – dosłownie i w przenośni – naszej planety, naszych bliskich, naszego sposobu życia – napisali autorzy plebiscytu, którzy brali również pod uwagę takie słowa jak wir polarny, terroryzm stochastyczny i oczyszczenie.

Pokolenia naukowców z Bawarskiej Akademii Nauk od ostatniej dekady XIX w. pracują nad słownikiem języka łacińskiego. Obecnie Thesaurus Linguae Latinae (T.L.L.) kończy się na hasłach na literze „R” (brakuje haseł na litery „N” i „Q”) i ma być gotowy w 2050 r. Składa się z 18 wielkich tomów. Słowa ułożone są chronologicznie i podane w kontekście: pochodzą z wierszy, prozy, przepisów, tekstów medycznych, rachunków, nieobyczajnych żartów, graffiti, napisów i wszystkiego, co przetrwało ostatnie 2 tys. lat. To zbiorowa praca prawie 400 uczonych. Eduard Wölfflin, pomysłodawca słownika, uważał, że T.L.L. ma podawać „biografie” słów, a nie ich definicje.

Łacina przez ponad tysiąc lat była podstawowym językiem literackim w Europie, jest więc „kluczem do znacznej części ludzkiej historii” mówi Michael Hillen, dyrektor projektu a umiejętność rozumienia każdego słowa jest ważna nie tylko podczas czytania klasycznej literatury, ale także dla zrozumienia języka i historii. W Stanach Zjednoczonych nauka łaciny przestała być popularna w latach 70. XX. Według Amerykańskiej Rady ds. Nauczania Języków Obcych (ACTFL) obecnie łacińskiego uczy się ok. 210 tys. uczniów szkół publicznych (to nieco mniej niż uczy się języka chińskiego).

Hej! Zainteresował Cię nasz Magazyn? Możesz otrzymywać go regularnie. Podaj swój adres e-mail, a co piątek trafi do Ciebie nasz przegląd istotnych i sprawdzonych informacji ze świata. Miłego czytania!
Naciskając „Zapisz się”, wyrażam zgodę na przesyłanie newslettera przez Outriders Sp. not-for-profit Sp. z o.o. i akceptuję regulamin.
Czytaj również
Języki ngarinyin, yaakunte, staronordycki i staroirlandzki
Języki ngarinyin, yaakunte, staronordycki i staroirlandzki
Naukowcy wiedzą, jak brzmiały języki staronordycki, staroirlandzki i inne używane we wczesnym średniowieczu. Nie są jednak pewni, jakie dźwięki towarzyszyły ludziom w tamtych czasach. Dlatego Royal Birmingham Conservatoire oraz kompozytor Edmund Hunt przeprowadzą badania łączące muzykę i językoznawstwo historyczne, aby poznać ślady dźwiękowe języków wikingów i Celtów. Zachowane teksty zostaną przekształcone w dźwięki za pomocą […]
Jak język kształtuje mózg człowieka?
Jak język kształtuje mózg człowieka?
Język to nie tylko słowa, które wypowiadamy, lecz także to, kim jesteśmy – i to dosłownie. Badanie oparte na 94 skanach mózgów rodzimych użytkowników języka niemieckiego i arabskiego wykazało, że charakteryzują się one różną siłą połączeń w określonych częściach obwodu językowego. Dlatego, zdaniem naukowców z Instytutu Nauk Poznawczych Człowieka i Mózgu im. Maxa Plancka w […]
Język guarani i protesty w Chinach w obronie prawa do nauki j. mongolskiego
Język guarani i protesty w Chinach w obronie prawa do nauki j. mongolskiego
Dictionary.com – jeden z największych słowników online języka angielskiego – wprowadził ponad 15 tys. zmian mających na celu wyeliminowanie uprzedzeń językowych. Na przykład słowo Black jest pisane dużą literą, a część słów związanych z orientacją seksualną zostało zaktualizowanych: np. homosexual na gay, a homosexuality na gay sexual orientation. Zmieniono również terminy dotyczące samobójstw i uzależnień: […]
Przekleństwa, analfabetyzm w Boliwii i języki na Wyspach Brytyjskich
Przekleństwa, analfabetyzm w Boliwii i języki na Wyspach Brytyjskich
Zdaniem naukowców z Uniwersytetu Londyńskiego, kiedy próbujemy uczynić przekleństwo mniej obraźliwym, wprowadzamy tzw. aproksymację, czyli spółgłoski wymawiane ostrzej zamieniamy na spółgłoski wymawiane w łagodniejszy sposób. Klasycznym przykładem jest angielskie słowo darn („cholera”) zastępowane słowem damn. Wzorzec ten istnieje w tak daleko spokrewnionych ze sobą językach, jak hebrajski, hindi, węgierski, koreański i rosyjski. Występuje on ponadto […]
Nomofobia i inne nowe słowa w Oxford English Dictionary
Nomofobia i inne nowe słowa w Oxford English Dictionary
Język odzwierciedla wartości i uprzedzenia społeczne, a także utrwala nierówności. Strony internetowe, media społecznościowe i programy telewizyjne zawierają np. pejoratywne użycia słów kiepski lub gej. Nazewnictwo zawodów, związane z równouprawnieniem płci, nadal jest kwestionowane (np. firefighter zamiast fireman). Specjalistyczny język badań nad nierównościami może być niezrozumiały dla grup, których badania dotyczą, co powoduje wykluczenie ich […]
Pozostałe wydania