PL | EN

Interdecadal Pacific Oscillation i rozmarzanie wiecznej zmarzliny

Biegun południowy ociepla się prawie trzy razy szybciej (0,6°C na dekadę przez ostatnie 30 lat) niż wynosi średnia globalna. Dzieje się tak pod wpływem naturalnych cykli klimatycznych zachodzących w rejonach tropikalnych, tysiące kilometrów dalej. Zjawisko zwane Interdecadal Pacific Oscillation (IPO) polega na zmieniających się co kilka dekad ciepłych i chłodnych fazach temperatury wody w zachodniej części Oceanu Spokojnego. Wzajemny wpływ między atmosferą a oceanem wygląda inaczej, gdy ocean jest cieplejszy. Te zmiany atmosferyczne przenoszą więcej ciepłego powietrza na południe w kierunku Antarktydy i mogą być potęgowane przez kolejne zjawisko – oscylację antarktyczną. To silne wiatry transportujące ciepłe powietrze nad Antarktydą, co dodatkowo ją ociepla.

Rozmarzanie arktycznej wiecznej zmarzliny może uwolnić śmiertelne wirusy – np. ospy prawdziwej oraz wiele nieznanych bakterii sprzed dziesiątek lub setek tysięcy lat. W czerwcu br. temperatura w Wierchojańsku na Syberii osiągnęła 38°C. W wyniku pożarów trwających od wczesnej wiosny 2020 r. na obszarach koła podbiegunowego w czerwcu br. do atmosfery trafiło 60 mln t dwutlenku węgla. Pożary zazwyczaj trawią lasy i torfowiska na Syberii, gdzie rośnie największy las na świecie. Region arktyczny nagrzewa się dwa razy szybciej niż reszta świata.

Naukowcy twierdzą, że globalne ocieplenie pozwala populacji bobrów zasiedlać nowe terytoria w Arktyce. Tamy budowane przez te zwierzęta tworzą zbiorniki wodne, które powodują rozmarzanie wiecznej zmarzliny, w wyniku czego do atmosfery uwalniane są uwięzione w zmarzlinie gazy cieplarniane, np. metan. Badacze wykorzystali zdjęcia satelitarne obszaru o wielkości ok. 100 km kw. w pobliżu miasta Kotzebue w stanie Alaska liczba tam zbudowanych przez bobry wzrosła z 2 do 98 w latach 20022019 r. Średnio pojawiało się ponad pięć nowych tam rocznie.

Hej! Zainteresował Cię nasz Magazyn? Możesz otrzymywać go regularnie. Podaj swój adres e-mail, a co piątek trafi do Ciebie nasz przegląd istotnych i sprawdzonych informacji ze świata. Miłego czytania!
Naciskając „Zapisz się”, wyrażam zgodę na przesyłanie newslettera przez Outriders Sp. not-for-profit Sp. z o.o. i akceptuję regulamin.
Czytaj również
Wieczna zmarzlina i największa góra lodowa świata
Wieczna zmarzlina i największa góra lodowa świata
Lodowiec Szelfowy Larsen C, czwarty co do wielkości na Antarktydzie, w latach 2019–2020 topił się prawdopodobnie najszybciej od czterech dekad. Przyczyną tego była przede wszystkim seria rzadko występujących zjawisk pogodowych, które dodatkowo spowodowały ogrzanie lodowca. W lipcu 2017 r. największa góra lodowa świata, znana jako A68a, oderwała się od Larsena C i obecnie płynie w kierunku brytyjskiego terytorium […]
Topnienie Antarktydy, lodowców Afryki i Austrii oraz wiecznej zmarzliny
Topnienie Antarktydy, lodowców Afryki i Austrii oraz wiecznej zmarzliny
Zajmujący się przewidywaniem szybkości topnienia pokrywy lodowej na Antarktydzie zespół naukowców z GNS Science i Victoria University of Wellington opracował prognozy oparte zarówno na scenariuszu niskoemisyjnym (globalne emisje dwutlenku węgla zostają zredukowane w ciągu następnych kilku dekad), jak i na scenariuszu wysokoemisyjnym (emisje CO₂ rosną do ​​końca obecnego stulecia). W drugim przypadku światowy poziom mórz […]
Lodowce, lasy deszczowe i dwutlenek węgla
Lodowce, lasy deszczowe i dwutlenek węgla
Woda, powstająca z topniejących lodowców i tworząca rzeki lodowcowe, potrafi przyswoić nawet 40 razy więcej dwutlenku węgla niż las deszczowy – odkryli naukowcy w arktycznej Kanadzie. Rzeki lodowcowe są ubogie w formy życia, produkują niewiele CO₂, ponieważ poziom rozkładu materii organicznej jest niski. Jednocześnie, gdy drobny osad zawarty w lodowcach, w tym krzemiany i węglany, […]
Pokrywa lodowa i pożary w Arktyce oraz wyciek metanu na Antarktydzie
Pokrywa lodowa i pożary w Arktyce oraz wyciek metanu na Antarktydzie
18 lipca br. powierzchnia pokrywy lodowej na Oceanie Arktycznym była o prawie 500 tys. km kw. (obszar wielkości Hiszpanii) mniejsza od najniższej z tego dnia z innych lat – podała Japońska Agencja Eksploracji Aerokosmicznej (JAXA). 20 lipca br. zasięg lodu morskiego w Arktyce był o ok. 30% mniejszy (o 3 mln km kw.) niż średnia […]
Alaska w ogniu oraz topnienie lodu na Grenlandii i Antarktydzie
Alaska w ogniu oraz topnienie lodu na Grenlandii i Antarktydzie
Według Bureau of Land Management Alaska Fire Service (AFS) latem 2022 r. dziesiątki tysięcy uderzeń piorunów wywołały większość pożarów na Alasce. Do końca sierpnia br. w całym stanie spłonęło ponad 1,2 mln ha. To blisko trzy razy więcej, niż wynosi roczna średnia. Pożary trawiące tundrę i lasy borealne uwalniają ogromne ilości gazów cieplarnianych z bogatej […]
Pozostałe wydania