PL | EN

W zamachu pod Kijowem zginęła „ukraińska amazonka”

30 października, późnym wieczorem, niedaleko od Kijowa nieznani sprawcy zabili Aminę Okujewą – słynną ukraińską wojskową czeczeńskiego pochodzenia, która brała udział w Majdanie, a następnie walczyła na wschodzie Ukrainy.

Samochód, którym jechała 34-letnia Okujewa, został rozstrzelany z broni automatycznej na przejeździe kolejowym, 15 kilometrów od Kijowa. Aminę Okujewę trafiło sześć pocisków. Ranny został również jej mąż – Adam Osmajew, który siedział na przednim siedzeniu.

Zamachu dokonali profesjonaliści. W pierwszych oficjalnych komunikatach pojawiła się informacja o grupie dywersyjnej, jednak nie ma na razie żadnych dowodów, wskazujących na konkretnych wykonawców i zleceniodawców. Policja mówi o kilku wersjach śledztwa.

To nie pierwszy zamach na słynne czeczeńskie małżeństwo. 1 czerwca w Kijowie zamachowiec, podający się za francuskiego dziennikarza, strzelał do Osmajewa. Uratowała go żona, która postrzeliła napastnika.

Sama Okujewa w wywiadach dla mediów mówiła , że polują na nich rosyjskie służby, a wykonawcy mogą być związani z prezydentem Czeczenii Ramzanem Kadyrowem.

Czeczeńskie małżeństwo było znane na Ukrainie. Media rozpisywały się zwłaszcza o Aminie Okujewej. Urodziła się w Odessie, ale wokół jej pochodzenia krąży wiele plotek. W dzieciństwie nosiła imię Natasza i nazwisko ojczyma – Nikifirow.

W wieku 17 lat przeszła na islam i zaczęła nosić hidżab. Wyszła za mąż za czeczeńskiego wojskowego, który zginął w 2003 r. Federalna Służba Bezpieczeństwa Federacji Rosyjskiej nazywała go członkiem „bandyckiej formacji w czeczeńskiej republice”.

Jej drugi mąż, Isłam Tuchaszew, posiadał paszport na nazwisko Okujew. Takie też przyjęła Amina. Mieszkała ona przez jakiś czas w Moskwie i Groznym, a w 2003 r. wróciła z mężem do Odessy. Ten jednak został wkrótce deportowany z Ukrainy. Oskarżono go o zabójstwo współpracownika służb specjalnych Inguszetii i skazano na dożywocie.

W 2009 r. w Kijowie Amina poznała Adama Osmajewa i przez jakiś czas żyli razem w Odessie. Jednak w biografii Osmajewa jest wiele zagadek. Niektóre media pisały, że ukrywał się w Odessie. W lutym 2012 r. został zatrzymany przez Służbę Bezpieczeństwa Ukrainy i oskarżony o przygotowywanie zamachu na kierownictwo Federacji Rosyjskiej i Władimira Putina. Wielu ekspertów wyrażało wtedy wątpliwości i wskazywało na związek między tą sprawą i trwającą wówczas w Rosji kampanią prezydencką. Aminie Okujewie i adwokatom udało się wtedy zapobiec ekstradycji Osmajewa do Rosji.

Kiedy w Kijowie jesienią 2013 r. wybuchł Majdan, Amina Okujewa, będąca z wykształcenia chirurgiem, przyłączyła się do afgańskiej sotni Samoobrony Majdanu.

Po ucieczce prezydenta Wiktora Janukowycza z Ukrainy w lutym 2014 r., Okujewa zwróciła się do ukraińskich władz z prośbą o rehabilitację jej męża. W listopadzie 2014 r. sąd w Odessie zmienił wyrok, uznając Adama Osmajewa za winnego jedynie nielegalnego posiadania materiałów wybuchowych i sfałszowanych dokumentów – po czym wypuścił go na wolność.

W tym czasie Amina Okujewa stała się już jednym z symboli ukraińskiej walki na wschodzie kraju. W lipcu 2014 r. wstąpiła do batalionu Kijów-2 i – według informacji z jej oficjalnej biografii – brała udział w walkach na Donbasie.

Jej fotografie pojawiały się często w sieciach społecznościowych. Media, w tym zagraniczne, chętnie pokazywały Okujewę, która wyglądała jak modelka – zawsze w hidżabie, w eleganckim mundurze polowym lub w długiej sukni, często z bronią. Stała się jedną z ikon wojny, nazwano ją nawet „ukraińską amazonką”.

Osmajew, po zwolnieniu z więzienia, zaciągnął się do walczącego po stronie ukraińskiej międzynarodowego batalionu im. Dżochara Dudajewa, który został założony przez czeczeńskich emigrantów. Wziął udział w walkach na przełomie 2014 i 2015 r., w tym w bitwie pod Debalcewe. W lutym 2015 r. – po śmierci pierwszego dowódcy – stanął na czele batalionu.

W ostatnim czasie Osmajew i Okujewa zajmowali się głównie wojną informacyjną przeciwko Rosji. Amina była asystentką Ihora Mosijczuka , deputowanego Rady Najwyższej Ukrainy. Zdaniem niektórych, ich bohaterski obraz nie do końca odpowiadał prawdzie. Wątpliwości dotyczą także tego, kto może stać naprawdę za zabójstwem kobiety i czy rzeczywiście zamachowcy działali na polecenie rosyjskich / czeczeńskich służb.

Na Ukrainie, która znajduje się czwarty rok w stanie wojny, śmierć Aminy dla wielu była wstrząsem. Zginęła przecież ich bohaterka.

W ostatnim roku w Kijowie miało miejsce kilka zamachów terrorystycznych, których celami były konkretne osoby. 8 września w centrum Kijowa wysadzono samochód, którym jechał obywatel Gruzji czeczeńskiego pochodzenia Timur Machauri. Zabity podobnie, jak Osmajew walczył w Batalionie im. Dżochara Dudajewa.

Więcej informacji: ArtykułyEuropaUkraina

Europę otacza ponad 2000 km murów, zapór i ogrodzeń. Ta na granicy polsko-białoruskiej to tylko jedna z konstrukcji. Wraz z redakcjami z Grecji i Hiszpanii sprawdziliśmy, czy mury graniczne spełniły swoją rolę i jakie były ich koszty dla środowiska, mieszkańców, biznesu czy samych migrantów.